Όλα όσα χρειάζεται να ξέρουμε για την πολυσυζητημένη ταινία που απέσπασε το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Βενετίας, αλλά και οι μέρες και ώρες προβολών στο Pantheon για τον Νοέμβριο.

Είκοσι τέσσερις Ισραηλινοί αξιωματικοί και στρατιώτες συναντούν τους δημιουργούς του «NAZA» σε ταράτσες του Τελ Αβίβ, μέσα στη νύχτα. Μιλούν ανώνυμα, με αλλοιωμένες ψηφιακά τις φωνές και τις εικόνες τους, περιγράφοντας από πρώτο χέρι συστήματα παρακολούθησης και στοχοποίησης που χρησιμοποιήθηκαν στη Γάζα.

Ο τίτλος της ταινίας προέρχεται από το «Nezek Agavi», στρατιωτικό όρο που αναφέρεται στις υπολογιζόμενες «παράπλευρες απώλειες» μιας επίθεσης. Στις μαρτυρίες που παρουσιάζει το φιλμ, η έννοια αυτή συνδέεται με συστήματα στα οποία οι αναμενόμενοι θάνατοι αμάχων μπορούν να μετατρέπονται σε αριθμητικές τιμές κατά τη διαδικασία επιλογής στόχων. Έτσι, το «NAZA» θέτει ένα ευρύτερο ερώτημα: τι συμβαίνει όταν μια ανθρώπινη ζωή γίνεται δεδομένο μέσα σε ένα τεχνολογικό σύστημα λήψης στρατιωτικών αποφάσεων;

Πίσω από την ταινία βρίσκονται δύο από τους τέσσερις συνδημιουργούς του βραβευμένου με Όσκαρ Ντοκιμαντέρ «Καμιά Άλλη Γη» («No Other Land»), το οποίο είχε κερδίσει και την Χρυσή Αθηνά των Νυχτών Πρεμιέρας το 2024. Ο Αμπραχάμ είναι Ισραηλινός σκηνοθέτης και ερευνητής δημοσιογράφος, ενώ η Σορ εργάζεται ως διευθύντρια φωτογραφίας, μοντέζ και σκηνοθέτις.

Το «ΝΑΖΑ» έκανε την παγκόσμια πρεμιέρα του στο επίσημο διαγωνιστικό τμήμα του Φεστιβάλ Βενετίας, όπου απέσπασε το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής. Εκτελεστικός παραγωγός της ταινίας είναι ο βραβευμένος με Όσκαρ Τζόναθαν Γκλέιζερ («Ζώνη Ενδιαφέροντος»).

Σύνοψη

Σε μυστικές νυχτερινές συνομιλίες στις ταράτσες του Τελ Αβίβ, τα συστήματα πίσω από την οργανωμένη μαζική εξόντωση Παλαιστινίων αμάχων στη Γάζα από το Ισραήλ έρχονται στο φως από τις φωνές των ίδιων ανθρώπων που τα σχεδίασαν και χρησιμοποίησαν.

Σημείωμα των σκηνοθετών 

Κάναμε αυτή την ταινία από αίσθηση χρέους: να αξιοποιήσουμε τη θέση μας ως Ισραηλινοί κινηματογραφιστές και δημοσιογράφοι, ώστε να εξετάσουμε τα συστήματα πίσω από τη μαζική εξόντωση Παλαιστινίων αμάχων, για την οποία ευθύνεται η χώρα μας. Καθώς γυρίζαμε, τα τελευταία τρία χρόνια, μέλη του ισραηλινού στρατού σε ταράτσες του Τελ Αβίβ μέσα στη νύχτα, βρεθήκαμε να θέτουμε τα ίδια ακριβώς ερωτήματα που έθεσε η γενιά των παππούδων μας και που διατρέχουν ολόκληρο τον 20ό αιώνα: πώς επιτρέπει μια ομάδα ανθρώπων την ολοκληρωτική απανθρωποποίηση μιας άλλης; Πώς μοιάζει η λειτουργία ενός τέτοιου συστήματος εκ των έσω;

Πολλές από τις αποκαλύψεις της ταινίας δημοσιεύτηκαν σχεδόν αμέσως μόλις τις μάθαμε, τους μήνες που ακολούθησαν τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου, από τον Guardian -έναν από τους παραγωγούς του NAZA- σε συνεργασία με τα +972 Magazine και Local Call. Η ταινία μάς επιτρέπει να διερευνήσουμε κάτι βαθύτερο από όσο μπορούσε μόνη της η ερευνητική μας δημοσιογραφία: όχι μόνο τα λόγια που λέγονται, αλλά και εκείνα που δεν λέγονται - τη σιωπή. Είναι στο χέρι όλων μας να σπάσουμε αυτή τη σιωπή.

Yuval Abraham και Rachel Szor

Βιογραφικά

Ο Yuval Abraham είναι σκηνοθέτης και ερευνητής δημοσιογράφος. Η Rachel Szor είναι κινηματογραφίστρια και διευθύντρια φωτογραφίας. Είναι δύο από τους τέσσερις συν σκηνοθέτες του βραβευμένου με Όσκαρ ντοκιμαντέρ Καμιά Άλλη Γη (2024).

Ο James Wilson είναι παραγωγός, υποψήφιος για Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας και δύο φορές βραβευμένος με BAFTA.

Ο Jonathan Glazer είναι σεναριογράφος και σκηνοθέτης, βραβευμένος με Όσκαρ και δύο φορές με BAFTA (Sexy Beast, Birth, Under the Skin, Η Ζώνη Ενδιαφέροντος). Το 2024 η ταινία των Glazer και Wilson Η Ζώνη Ενδιαφέροντος κέρδισε το Όσκαρ Καλύτερης Διεθνούς Ταινίας.

Σχετικά με τα Guardian Documentaries

Ο Guardian είναι ένας παγκόσμιος δημοσιογραφικός οργανισμός που παράγει ατρόμητη, ανεξάρτητη δημοσιογραφία. Το τμήμα Guardian Documentaries είναι αφιερωμένο στην αφήγηση επείγουσων, σύγχρονων ιστοριών με ξεχωριστή καλλιτεχνική ματιά. Παράγει, επιμελεί και αναθέτει ταινίες από όλο τον κόσμο. Τα Guardian Documentaries έχουν αποσπάσει διθυραμβικές κριτικές και διακρίσεις, ανάμεσά τους ένα Όσκαρ το 2021 για το Colette και ένα βραβείο BAFTA Κινηματογράφου το 2022 για το The Black Cop. 

Ένα από τα πλέον συζητημένα ντοκιμαντέρ της φετινής κινηματογραφικής χρονιάς προβάλλεται απόψε στις 32ες Νύχτες Πρεμιέρας. Το «NAZA» των Γιουβάλ Αμπραχάμ και Ρέιτσελ Σορ στρέφει την κάμερα στο εσωτερικό του ισραηλινού στρατιωτικού μηχανισμού πληροφοριών, εξετάζοντας τη χρήση συστημάτων παρακολούθησης, τεχνητής νοημοσύνης και αυτοματοποιημένης στοχοποίησης στον πόλεμο στη Γάζα.

Info
Pantheon, Λευκωσία
13, 14, 20, 21 Νοεμβρίου: 18:00 & 20:30
15, 17, 18, 19, 22, 24, 25 Νοεμβρίου: 20:30
Πληρ. 22675787